Zo kun je alle Windows-foutmeldingen oplossen

Toegegeven, Microsoft heeft met Windows 10 een stabiel besturingssysteem neergezet. Dat neemt niet weg dat het OS af en toe toch in de problemen komt, wegens gebrekkige hardware, verouderde drivers, corrupte systeembestanden of wat dan ook. We gaan aan de slag met de meest hardnekkige problemen of typische Windows-foutmeldingen én reiken natuurlijk ook oplossingen aan!

1 Beep- en led-codes

Mijn pc doet niet meer dan wat ledjes laten knipperen en piepjes laten horen. Wat nu?
Zoals elke andere dag schakel je je pc in, maar deze keer vergeefs. Meer dan enkele geluidssignalen of wat led-geflikker krijg je niet uit je systeem. Een schrale troost: aan Windows zelf kan het niet liggen, want dát heeft niet eens de kans gehad op te starten. Het euvel moet je dus vroeger in het opstartproces zoeken: beep- en led-codes zijn typisch afkomstig van de zogenoemde POST (power-on self-test), een onderdeel van je systeembios. Om uit te vissen wat er precies aan de hand is, zoek je dit het liefst op in de handleiding van je moederbord of systeem, of raadpleeg je de website van de producent van je computer of van je bios. Druk op Windows-toets+R en voer msinfo32 uit voor meer informatie over je bios. In de handleiding of online vind je vast wel de betekenis van de beep- of led-codes. Eventueel googel je naar beep codes of led codes, in combinatie met het merk of model van je computer. Ook handig is deze site. In de praktijk blijkt het vaak om geheugenproblemen te gaan en kan het even eruit halen en stevig terugplaatsen van de ram-modules al helpen.

2 Low CMOS Battery

Wat moet ik doen als mijn pc alleen nog de foutmelding Low CMOS Battery geeft?
Voor een foutmelding als Low CMOS Battery of CMOS Data/Time not set moeten we Windows weer vrijpleiten. Die heeft namelijk alles te maken met de geheugenchip die bij de gratie van een batterijtje enkele opstartgegevens bewaart ten behoeve van je systeembios. Het gevolg is dat sommige instellingen niet meer correct zijn, waardoor de pc weigert op te starten. Of je pc start wel door maar je systeemtijd blijkt voortdurend verkeerd. Dit laatste kan trouwens ook gevolgen hebben tijdens het surfen: je krijgt dan mogelijk meldingen te zien als Beveiligingscertificaat verlopen of niet geldig. Dat komt omdat je browser zich op je – foute – systeemtijd baseert om de geldigheid van het ssl-certificaat te beoordelen.
De oplossing is haast altijd het vervangen van de cmos-batterij. In de meeste gevallen gaat het om een knoopcelbatterij van het type CR2032. Raadpleeg eerst even de handleiding bij je systeem: die vertelt je vast waar je de batterij kunt vinden en hoe je die precies moet vervangen. Trek wel eerst de stroomkabel uit je pc.

3 Foutief bootmedium

Mijn computer geeft aan dat er geen besturingssysteem wordt gevonden, wat is hier fout gegaan?
Nadat het bios zijn werk heeft gedaan, is het de beurt aan het master boot record, de opstartcode van je besturingssysteem. Maar ook in deze fase kan er iets fout gaan. Verschijnt een melding die erop wijst dat bepaalde data ontbreken in het bootmedium, kijk dan eerst de bios-instellingen na, waarbij je vooral let op de opstartvolgorde. Mogelijk verwijst die naar een foutief opstartmedium in plaats van naar je systeemschijf.
Blijkt die instelling correct maar blijft het probleem, vaak met meldingen als Missing operating system, Error loading operating system, No operating systeem found, BOOTMGR is missing of An error occurred while attempting to read the boot configuration data (of in een Nederlandstalige variant), dan is wellicht de bootrecord van je schijf beschadigd, bijvoorbeeld na een fout gelopen installatie of (her)partitionering. Zie hiervoor verder vraag 4.

4 Geen besturingssysteem

Wat moet ik doen als het master boot record van mijn computer beschadigd is?
Een beschadigd bootrecord kun je meestal nog herstellen met behulp van de Windows Recovery Environment (WinRE). Start je computer op met de installatie-dvd of installatie-stick van Windows 10 (hier zie je hoe je een installatie-stick maakt). Kies je taal en toetsenbordindeling en kies daarna Uw computerherstellen. Hierbij wordt geprobeerd om het beschadigde opstartmedium te herstellen. Werkt dit niet, dan kun je het nog handmatig proberen, als heb je niet veel kans dat het dan wél lukt. Maar dat werkt zo: kies voor voor Problemen oplossen / Geavanceerde opties, waarna je de Opdrachtprompt opent en je het commando bcdboot x:\windows /l nl-nl (of nl-be voor Nederlands-België) uitvoert. Vervang hierbij x: door de juiste stationsletter van je Windows-partitie. Dat is niet noodzakelijk c:, ook al is dat wellicht het geval bij een normale doorstart. Met een trucje kom je alsnog de juiste letter te weten: voer op de opdrachtregel het commando notepad uit en kies Bestand / Openen, waarna je nagaat welk station de map \Windows (met de typische Windows-bestanden) bevat. Dát is de stationsletter die je nodig hebt. Enige tijd na het uitvoeren van dit commando duikt hopelijk een melding op als: ‘Bootfiles succesfully created’, waarna je Windows weer normaal kunt opstarten.

5 Dynamic-link library

Ik krijg de melding dat er een dll-bestand ontbreekt. Kan ik een bestand met dezelfde naam gewoon downloaden?
Een dll, oftewel dynamic-link library, is een gedeeld bestand dat verschillende programma’s kunnen aanroepen om een specifieke actie te verrichten. Dll’s zijn normaliter in Windows ingebouwd, zodat niet elk programma in zijn eigen methode hoeft te voorzien om iets op het systeem uit te kunnen voeren. Krijg je een melding als: “Het programma kan niet worden gestart omdat […].dll ontbreekt op uw computer”? Dan is de neiging is dan wellicht groot om maar meteen naar het ontbrekende dll-bestand te googelen en het op je systeem te zetten, in de map \Windows\System32.
Maar hoe zeker ben je ervan dat het om een up-to-date versie gaat en dat die bijvoorbeeld geen malware bevat? Probeer zo’n probleem eerst anders op te lossen. Installeer eerst de klagende toepassing opnieuw, wellicht verhelpt dit gelijk je probleem. Of keer eventueel terug naar een systeemherstelpunt van een tijdstip waarop de applicatie nog probleemloos werkte: druk op Windows+R en voer rstrui uit.
Lukt het nog steeds niet, controleer dan of de drivers die vermoedelijk iets met de toepassing te maken hebben, zoals de beeldschermadapter, printer of netwerkkaart, wel up-to-date zijn (zie ook vraag 11). Verder kan een controle van de systeembestanden nuttig zijn (zie vraag 6).

6 Rare vastlopers

Mijn Verkenner sluit af en toe ineens af, en soms stopt Windows er zelfs compleet mee. Moet ik Windows nu opnieuw installeren?
Een of meerdere programma’s doen het plotseling en zonder veel uitleg niet meer, of erger nog: Windows geeft er op wisselende momenten ineens de brui aan. De kans is reëel dat je dan af te rekenen hebt met een beschadigd systeembestand. In dit geval ga je het best met de ingebouwde systeembestandscontrole op zoek naar de boosdoener. Open eerst de opdrachtprompt als administrator. Voer nu dism.exe /online /cleanup-image /restorehealth uit. Dat kan een hele poos duren, tot wel twintig minuten. Deze opdracht maakt gebruik van de Windows Update-functie om vastgestelde fouten te herstellen. Lukt het niet omdat de Windows Update-client zelf ook al beschadigd is, dan moet je een werkende Windows-installatie gebruiken als reparatiebron. Dat kan door achter het vermelde commando de volgende parameters in te tikken: /source:c:\herstelbron\Windows /limitaccess, waarbij je c:\herstelbron\Windows vervangt door de locatie van je reparatiebron, bijvoorbeeld een Windows-dvd/usb-stick. Vervolgens voer je de opdracht sfc /scannow uit, waarbij alle beschermde systeembestanden worden gescand en beschadigde exemplaren door een cachebestand worden vervangen.

7 Station onbereikbaar

Mijn externe harde schijf wordt niet meer in Verkenner getoond, is de schijf stuk?
Duikt een van je (externe) schijven niet meer in Verkenner op, waardoor je de gegevens niet meer kunt benaderen? Dan hoeft dit nog niet te betekenen dat de schijf stuk is. Ga eerst eens na of de schijf nog wel (fysiek) herkend wordt in het Windows Schijfbeheer/ Druk hiervoor op Windows+R en voer diskmgmt.msc uit. Kijk hier of je de schijf vindt en of er wel een stationsletter aan is toegewezen. Zie je hem wel in het overzicht maar zonder stationsletter, rechtsklik dan op de schijf en kies Stationsletters en paden wijzigen, druk op Toevoegen, kies een geschikte letter en bevestig met OK.
Is je schijf voorzien van een icoontje met een pijl op een rode achtergrond, inclusief de indicatie Onbekend en Niet geïnitaliseerd, dan is blijkbaar de bestandshuishouding van je schijf in de knoop geraakt, zodat het lijkt alsof die niet meer correct gepartitioneerd en geformatteerd is. Probeer het dan door de schijf op een andere poort aan te sluiten, of – beter nog – op een andere computer aan te sluiten in de hoop dat je via die weg nog bij je bestanden kunt, waarna je de schijf eventueel opnieuw kunt partitioneren.

8 Blauw scherm bij crash

Help, mijn computer geeft zo’n vreemd blauw scherm en sluit zich dan af!
Het is vanouds een van de meest gevreesde foutmeldingen: een zogenoemd BSOD, blue screen of death. Hierop staat dan een laconieke melding als: ‘Er is een probleem met deze computer en deze moet opnieuw worden opgestart’, samen met een cryptische stopcode als ‘driver_irql_not_less_or_equal’ of ‘page_fault_in_nonpaged_area’. Bots je eenmalig tegen zo’n ‘blauw scherm’ aan, dan hoeft dat niet rampzalig te zijn: vaak volstaat een herstart en blijf je verder gevrijwaard van dat onheil.
Komen BSOD’s geregeld voor, dan vergt dat nader onderzoek. Het probleem is wel dat er een hele reeks stopcodes bestaan en dat die elk diverse oorzaken kunnen hebben, bekijk de lijst codes op deze microsoft-pagina maar eens. Komt zo’n BSOD voor, probeer dan de code hiervan eens op te schrijven. Ga dan hiernaartoe en volg de support-stappen van Microsoft. Het probeert via doelgerichte vragen een oorzaak te vinden én een oplossing aan te dragen.
Heel vaak wordt zo’n blauw scherm veroorzaakt door gebrekkig of onvoldoende geheugen of door een corrupt of onvolkomen stuurprogramma (zie ook vraag 11). Of misschien heb je recent hardware toegevoegd of gewijzigd en gaat daarbij iets fout. Probeer in dit laatste geval, indien mogelijk, de pc te gebruiken zonder die hardware. Weet je niet waardoor het mis kan gaan, zoek dan eens op internet naar de vermelde stopcode. De kans is groot dat je zo op het spoor van de boosdoener komt. Verder, als het goed is maakt Windows een ‘minidump’ van het geheugen op het moment dat een BSOD zich voordoet. Controleer of Windows wel correct is ingesteld. Doet een BSOD zich hierna voor, dan kun je na het herstarten de gratis tool BlueScreenView downloaden en opstarten. Die zal de minidump inlezen zodat je wat meer informatie over de fout krijgt. Waarschijnlijk heb je nog wel de hulp van Google nodig om eruit te komen wat je precies kunt doen, gebruik bij je zoektocht de Bug-controlecode.

9 Plotse vastlopers

Mijn computer loopt vast en reageert niet meer, een herstart is het enige wat lijkt te helpen. Wat kan ik hiertegen doen?
Windows (of een andere applicatie die vastloopt) is hier niet zo galant: je systeem bevriest of herstart, zonder je informatie te geven over wat er precies fout is gegaan. Lastig, want de mogelijke oorzaken zijn legio. De geheugenmodules even eruit halen en weer terugplaatsen kan het euvel oplossen, maar het kan net zo goed met stofophoping in je systeemkast of de ventilatoren te maken hebben. Ook een overgeklokte cpu of gpu kan een instabiel systeem veroorzaken. Gaat het telkens om hetzelfde programma, verwijder het dan van je systeem en installeer het programma daarna opnieuw.
Helpt dat allemaal niet, controleer dan even de goede werking van het geheugen. Dat kan met het ingebouwde programma Geheugencontrole. Ga naar het Configuratiescherm en kies achtereenvolgens Systeem en beveiliging / Systeembeheer / Windows Geheugencontrole / Nu opnieuw opstarten en zoeken naar problemen (aanbevolen).

10 Toegang geweigerd

Ik probeer een map te openen, maar Windows laat me weten dat ik over onvoldoende machtigingen beschik. Zélfs als ik als administrator ben in gelogd. Hoe kom ik er toch bij?
Klik de map in de Verkenner met de rechtermuisknop aan en kies Eigenschappen. Open het tabblad Beveiliging en druk op Geavanceerd. Bovenaan lees je af wie de eigenaar is van deze map. De kans is groot dat je hier Kan de huidige eigenaar niet weergeven leest. Klik op Wijzigen en vul bij Geef de namen van de objecten op je eigen account in of van een groep als Administrators. Druk op Namen controleren om te verifiëren of Windows de naam wel herkent. Bevestig met OK en open nogmaals het venster met de geavanceerde beveiligingsinstellingen. Plaats een vinkje bij Vervang eigenaar van onderliggende containers en objecten en bevestig alweer met OK.
Je kunt het eigenaarschap als administrator eveneens overnemen vanaf de opdrachtprompt. Dat gaat met de volgende twee commando’s:
takeown /f "pad_naar_map" /r /d y
icacls "pad_naar_map" /grant administrators:F /T
Uiteraard vervang je "pad_naar_map" door het volledige pad naar de nukkige map.

11 Onbekend apparaat

Ik heb Windows opnieuw geïnstalleerd, maar nu doet mijn draadloze netwerkkaart het ineens niet meer. Die deed het voor de herinstallatie wel gewoon nog. Hoe krijg ik hem weer aan de praat?
Je hebt Windows netjes geïnstalleerd maar bepaalde hardware of functies blijken toch niet (optimaal) te werken. Wanneer je er het Apparaatbeheer bijhaalt (druk op Windows-toets+R en voer devmgmt.msc uit) dan merk je het ‘apparaattype’ Onbekend apparaat op. Dat houdt meteen in dat Windows niet de gepaste driver kon installeren. Klik in dit geval het apparaat met de rechtermuisknop aan en kies Eigenschappen. Open het tabblad Details en kies Hardware-id’s in het uitklapmenu. Er verschijnen nu een of meer tekststrings waarin je gewoonlijk het Vendor ID (VEN of VID) herkent, evenals het Device id (DEV of DID), de Class Code (CC) en de Revision (REV).
Googel in eerste instantie naar de bovenste – meest gedetailleerde – id: de kans is reëel dat je zo naar een site met de geschikte driver wordt geleid. Levert de zoektocht geen bruikbare resultaten op, probeer het dan met een korter, wat minder gedetailleerd id. Overigens bestaat er ook een gratis tool die het zoeken naar de hardware id’s wat makkelijker maakt: Unknown Device Identifier. Die geeft je niet alleen de hardware-ID’s mee, maar vertelt je ook wie de producent is en mogelijk zelfs om welk apparaat het gaat. Via het menu Drivers / Find Driver speelt het programma een geschikte zoekopdracht dan meteen door aan Google.

12 Update-error

Windows geeft af en toe foutmeldingen, en laatst zag ik de error-code 0x80070057. Er worden ook geen updates meer geïnstalleerd. Wat te doen?
Error 0x80070057 duikt al sinds Windows XP op en talrijke gebruikers hebben deze foutmelding al voorbij zien komen. Die wijst gewoonlijk op een probleem met de Windows update-service en vaak gaat die vergezeld van meldingen als ‘De parameter is onjuist’ of ‘Onbekende fout’. Je kunt het alvast proberen door de ingebouwde systeembestandscontrole (sfc /scannow: zie vraag 6) uit te voeren. Helpt het niet, druk dan op Windows-toets+R en voer %systemroot% uit, waarna je de submap SoftwareDistribution hernoemt naar iets als SoftwareDistributionOUD. Herstart je pc en ga na of het probleem is opgelost.
Nog steeds niet? Neem dan de register-editor erbij: druk op Windows-toets+R en voer regedit uit. Open de sleutel HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\WindowsUpdate\UX. Dubbelklik op IsConvergedUpdateStackEnabled en zet de waarde op 0. Doe hetzelfde voor de parameter UxOption in HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\WindowsUpdate\UX\Settings. Sluit de registor-editor af en herstart je pc. Dat zou het moeten doen.

13 In gebruik

Waarom kan ik een map in mijn documenten-map niet verwijderen?
Het kan gebeuren dat een bepaald programma zich niet langer laat openen of dat een bestand zich maar niet laat verwijderen. Het kan ook gebeuren dat een toepassing erover klaagt dat een bepaald programma nog actief is terwijl je dat wel degelijk hebt afgesloten. Controleer dan eerst via het Taakbeheer of de (vermelde) toepassing daadwerkelijk niet meer actief is: druk op Ctrl+Shift+Esc en klik wanneer nodig op Meer details. Bekijk de lijst: blijkt het proces of de toepassing toch nog actief, rechtsklik er dan op en kies voor Beëindigen.
Lukt dat niet, herstart dan je pc en kijk of het probleem nu is opgelost. Desnoods start je Windows op in zogenoemde veilige modus. Immers, het valt niet uit te sluiten dat de toepassing of het proces automatisch mee wordt gestart tijdens het (normaal) opstarten van Windows.
Laat een bestand zich niet verwijderen, probeer het dan met de gratis tool LockHunter. Download die tool en start hem op als administrator. Verwijs hier naar het nukkige bestand: LockHunter vertelt je welk proces dat in zijn greep houdt. Klik het proces met de rechtermuisknop aan en kies Unlock Selected Process of eventueel Terminate Selected Process.

14 Documenten in de wachtrij

Wat kan ik doen als mijn printer mijn documenten niet meer wil afdrukken?
Check eerst of hardwarematig alles in orde is: zijn de kabels verbonden, is de printer aan, zit er papier en inkt in de printer? Als dat allemaal in orde is, open dan de Instellingen van Windows en kies hier Apparaten / Printers en Scanners. Selecteer je printer, kies Wachtrij openen en verwijder alle documenten.
Lukt het op deze manier niet om met een nieuwe printopdracht de printjes eruit te laten rollen, dan moet je de print spooler resetten. Druk op Windows-toets+R en voer services.msc uit. Scrol naar Print Spooler en klik linksboven op Stoppen. Navigeer met de Verkenner naar C:\Windows\system32\spool\printers en verwijder alle bestanden uit deze map. Ga opnieuw naar de module Services en klik bij Print Spooler op De service starten. Herstart je pc: het euvel zou nu van de baan moeten zijn.
Hardleerse print spooler? Even resetten dan maar!

15 Stick onbruikbaar?

Hoe krijg ik een usb-stick aan de praat die dienst weigert?
Usb-sticks en sd-kaarten zijn erg handig, maar helaas ook nogal foutgevoelig. Het is velen dan al overkomen dat een kaart of stick niet meer benaderbaar is en dat Windows aangeeft dat deze opnieuw geformatteerd moet worden. Of meer zelfs: dat Windows die nog weigert te herformatteren. Slecht nieuws: uw gegevens bent u zeer waarschijnlijk kwijt.
Om de stick weer te kunnen gebruiken kunt u doorgaans wel aan de slag met enkele complexe opdrachten uit het opdrachtregelcommando diskpart . Maar het kan nog veel makkelijker en doeltreffender: met de gratis tool SD Card Formatter. Dit programma is beschikbaar voor Windows en macOS. Laat de naam van de tool je overigens niet misleiden: die werkt net zo goed voor usb-sticks. De werking is heel eenvoudig: stop de kaart of de stick in je pc, start de tool als administrator op en selecteer het juiste medium. Laat (althans initieel) Quick formaat geselecteerd, voer een naam in en druk op de knop Format. Bevestig dat alle eventuele gegevens op het medium mogen worden verwijderd. Werkt het niet met de snelle methode, gebruik dan de uitgebreidere maar langzamere manier.

DELL T54FJ voor Dell Latitude E6420 E6520 Li-ion 60WH 11.1V
ADS-40FSG-19 laptop adapter voor LG E1948S E2242C E2249 E1948 PC
BOSE 404600 voor Bose SOUNDLINK I II III Li-ion 2300mah 11.1V/12.4v
ACDP-100D01 laptop adapter voor Sony Vaio PCGA AC19V4 ACDP-100D01
HP KI04 voor HP Pavilion 14/15/17-AB000 HSTNN-LB6S/DB6T 800049-001 Li-ion 2600mAh 14.8V
ADS-40FSG-19 laptop adapter voor LG E1948S E2242C E2249 E1948 PC

15 oplossingen voor al je wifi-problemen

Thuis internetten zonder wifi valt nauwelijks nog voor te stellen. Een draadloos netwerk biedt veel gebruikscomfort, althans zolang het lekker loopt. Maar soms kost het je ook wel hoofdbrekens, bijvoorbeeld als je het netwerk wilt uitbreiden om een beter bereik te krijgen of als blijkt dat je wifi-signaal geregeld dienst weigert. Wij geven 15 oplossingen voor al je wifi-problemen.

Tip 01: Wegvallend signaal

Stel dat je op verschillende plaatsen in huis geen betrouwbaar netwerksignaal (meer) ontvangt. De ene keer lukt het wel, een andere keer niet. Je kunt eerst proberen je draadloze router of toegangspunt even uit- en weer in te schakelen. Helpt dat niet, controleer dan het signaal met een tool als NetSpot Free (macOS en Windows) of met de mobiele app WiFi Analyzer van farproc (Android).
Je kunt hiermee nagaan of het ontvangen signaal (rssi) wel sterk genoeg is. Deze signaalsterkte wordt uitgedrukt in negatieve dBm-waarden. Kort door de bocht komt het erop neer dat -40 dBm een uitstekend signaal is, terwijl -80 dBm doorgaans onvoldoende is. Bij WiFi Analyzer tik je hiervoor het oog-icoon aan en kies je Signaalmeter. Bij NetSpot lees je de sterkte af in de kolom Signal.
Blijkt het signaal inderdaad te zwak lees dan tips 2 en 3. In het andere geval is de kans groot dat er storing is van apparaten als een magnetron of een draadloze telefoon, met name wanneer je wifi-apparaten de 2,4GHz-band gebruiken: je ziet dat in de kolom Band van NetSpot of in WiFi Analyzer via Kanaalgrafiek.

Tip 02: Kanaaloverlapping

Het is ook mogelijk dat er naburige netwerken zijn die (nagenoeg) hetzelfde kanaal binnen het 2,4GHz-spectrum gebruiken. NetSpot toont dat als je achtereenvolgens Details en Channels 2.4 GHz aanklikt, bij WiFi Analyzer ga je naar de optie Kanaalgrafiek.
Meestal helpt het om een ander kanaal voor je eigen netwerk in te stellen op je draadloze router of toegangspunt, bij voorkeur een kanaal dat minimaal vijf nummers is verwijderd van het sterkste naburige kanaal (bijvoorbeeld 6 als dat van de buren 1 of 11 is). De optie Kanaalbeoordeling van WiFi Analyzer stelt zelf een optimale kanaalkeuze voor.
Je kunt ook de gratis tool WiFi Channel Picker gebruiken, deze werkt alleen op de 2,4GHz-band (Windows). Start de tool op, geef aan wat de SSID van jouw netwerk is en druk op de knop Evaluate: je leest het aanbevolen kanaalnummer af bij Best channel.

Tip 03: Beperkt bereik

Een te zwak signaal wijst er meestal op dat je draadloze router niet optimaal is gepositioneerd of dat het signaal je mobiele apparaat eenvoudigweg niet bereikt. Kun je met je apparaat niet dichter bij de router komen, dan is het probleem wellicht op te lossen door een zogenoemde mesh-router met bijhorende toegangspunten (satellieten) aan te schaffen. Maar die kosten al snel richting de 350 of 400 euro (zoals de NetGear Orbi RBK50). Een veel goedkopere oplossing is een wifi repeater of range extender, met prijzen van circa 30 tot 70 euro. Plaats het apparaat ergens tussen je router en de beoogde ontvangstplek, maar houd er rekening mee dat de snelheid van het wifi-signaal hierdoor wordt gehalveerd. Ga tevens na of de repeater simultane dualband ondersteunt, zodat die tegelijk apparaten op de 2,4GHz- en de 5GHz-band kan bedienen.
Een mogelijk alternatief is een powerline-set, waarbij je de ene adapter met je router verbindt en de andere in de ruimte plaatst waar je extra signaal wenst. Beide adapters geven het signaal aan elkaar door via het elektriciteitsnet. Reken op circa 60 tot 100 euro voor een set.

Tip 04: Extra router

Je kunt ook een tweede router inzetten om het bereik van je draadloze netwerk te vergroten, bijvoorbeeld als de modem/router van je provider zich op een wat ongelukkige plaats als de meterkast bevindt. Ondersteunt die modem/router de bridge- of repeater-modus, dan hoef je nauwelijks meer te doen dan die te activeren. Is dat niet het geval, dan vergt het wat meer configuratiewerk.
Verbind je pc tijdelijk via een netwerkkabel met router 2. Tik het ip-adres van deze router in je browser in en meld je aan bij de webinterface van deze router. Geef router 2 een nog niet eerder gebruikt ip-adres dat binnen hetzelfde netwerksegment van router 1 ligt. Concreet betekent dit dat je alleen het laatste cijfer anders hoeft te maken (bijvoorbeeld 192.168.0.100 voor router 1 en 192.168.0.200 voor router 2). Het subnetmasker moet identiek zijn, waarschijnlijk is dat 255.255.255.0. Schakel de dhcp-service van router 2 uit, immers, die is hoogstwaarschijnlijk al actief op router 1. In de meeste gevallen geef je beide routers hetzelfde ssid, maar zet je ze wel op een ander kanaalnummer . Stel op beide dezelfde wifi- en encryptiestandaard in, met hetzelfde wachtwoord. Is de configuratie van router 2 klaar, dan koppel je die via een lan-poort aan (een switch binnen) je netwerk.

Tip 05: Optimale plek

Is de signaalsterkte op bepaalde plekken in je huis of tuin wat minder, dan kan het herpositioneren van je draadloze router(s) mogelijk al helpen. Soms kan het volstaan om die wat lager of juist hoger te hangen of om de antennes anders te richten.
In andere gevallen moet je die echt op een andere, wellicht meer centrale plek hangen. Om de optimale plek te vinden, voer je best een ‘site survey’ uit: je loopt dan met een laptop rond in je woning (en balkon of tuin), terwijl je continu de signaalsterkte vastlegt. Zo ontstaat een heatmap: een plattegrond die toont waar je de beste en slechtste ontvangst hebt. Vervolgens kun je op basis van deze informatie je router(s) verplaatsen waarna je de test nogmaals uitvoert, tot je de optimale positie hebt gevonden. Een gratis tool voor zo’n plattegrond is Ekahau Heatmapper (gratis registratie vereist). Idealiter maak je eerst een plattegrond van je huis en importeer je die schets in Heatmapper (via I have a map image): zo geef je eenvoudig aan op welke plek je staat als je een meting uitvoert. Overigens heeft NetSpot ook een site-survey-functie, maar die zit alleen in de betaalde versie (vanaf circa 55 euro).

Tip 06: Geen wifi?

Je hebt een apparaat met een netwerkpoort, maar je vindt het lastig om een netwerkkabel tot bij dat toestel te krijgen en op die locatie beschik je niet over wifi. Gaat het om een oude laptop (of desktop) zonder wifi-ondersteuning, dan is de kans groot dat je het met een usb-wifi-adapter kunt regelen. Dergelijke dongels heb je al vanaf 15 euro.
Houd er wel rekening mee dat zulke adapters vaak alleen werken met bepaalde besturingssystemen. Heeft jouw apparaat een embedded systeem (bijvoorbeeld bij een mediaspeler of printer), dan krijg je het wellicht niet aan de praat. In dit geval kun je nog uitkijken naar een wireless bridge, ook wel ethernet of client bridge genoemd. Zo’n toestel is zowat het omgekeerde van een access point. In plaats van te vertrekken van een bekabeld netwerk om een draadloze verbinding op te zetten, vertrek je van een draadloos netwerk en bied je een bekabelde verbinding aan door je apparaat met de ethernetpoort van de bridge te verbinden. Sommige routers kunnen ook in zo’n wireless-bridge-modus opereren. Heb je nog een oude router liggen, check dan of die zo’n functie aanbiedt. Is dat niet het geval, dan lukt het wellicht met een firmware-upgrade of met alternatieve firmware als DD-WRT (zie tip 11).

Tip 07: Geniepig gebruik?

Je hebt je draadloze netwerk natuurlijk goed afgeschermd met een wpa2-sleutel (zie ook tip 14), maar je bent er toch niet helemaal gerust op dat een buur niet stiekem van je netwerk gebruik maakt. Ga dan allereerst de logs van je draadloze router na. Normaliter houdt dit toestel een lijst van apparaten bij die momenteel – en vaak ook eerder – via je router op je netwerk zijn aangesloten. Je leest er onder meer het ip-adres en het mac-adres af en vaak ook de hostnaam, besturingssysteem, model en fabrikant. Vertrouw je het mac-adres niet, dan kun je eventueel een filter op je router instellen die de toegang voor dat mac-adres voortaan blokkeert. Het mac-adres van je eigen Windows-systemen lees je af door op de opdrachtregel ipconfig /all uit te voeren, het verschijnt dan bij Physical adress.
Voorziet je router niet in de gewenste informatie, dan kun je nog altijd een tool als SoftPerfect WiFi Guard inzetten. Deze tool is beschikbaar voor Windows, macOS en Linux. Het is gratis voor maximaal vijf toestellen, daarna kost het 19 euro voor een licentie. Bij de eerste opstart selecteer je de actieve netwerkadapter en kun je tevens de gewenste scanfrequentie instellen. Bij een scanronde worden dan alle gedetecteerde toestellen opgesomd en je geeft zelf aan welke (bekende) toestellen voortaan genegeerd mogen worden. Je kunt bovendien een e-mail laten toesturen zodra een onbekend apparaat wordt gedetecteerd tijdens een van de volgende scans. De tool houdt per apparaat tevens een historisch overzicht bij.

Tip 08: Wachtwoord

Het kan de beste overkomen: je hebt je draadloze netwerk al een hele tijd geleden ingesteld en je bent het wachtwoord vergeten. Vervelend als je net een nieuw apparaat toegang wilt geven tot je netwerk. Gelukkig los je dat snel op. Ga met je browser naar het ip-adres van je router (dat vind je normaal gesproken bij Default Gateway als je het commando ipconfig via de opdrachtprompt uitvoert) en ga in de webinterface op zoek naar de beveiligingsinstellingen van je draadloze netwerk. Normaliter lees je hier het wachtwoord af, eventueel nadat je een optie als Unmask Password hebt ingeschakeld.
Het kan ook nog anders, als je tenminste over een Windows-toestel beschikt dat met dat netwerk is verbonden. Ga naar Instellingen en kies Netwerk en internet / Status / Netwerkcentrum. Klik bij Verbindingen op de naam van je netwerk en druk op de knop Eigenschappen van draadloos netwerk. Ga naar het tabblad Beveiliging en plaats een vinkje bij Tekens weergeven.

Tip 09: Gastnetwerk

Je krijgt geregeld bezoekers over de vloer en je voelt er weinig voor hen jouw wifi-wachtwoord te geven. Een gastnetwerk is dan een prima oplossing: zo’n netwerk heeft een afzonderlijk ssid en wachtwoord, en is volledig gescheiden van je eigen draadloze netwerk. Je router moet zo’n functie natuurlijk wel ondersteunen. Vaak kun je hier ook het maximum aantal gebruikers instellen dat zich simultaan met het gastnetwerk mag verbinden. Soms is het zo dat een gast-gebruiker eerst een browser moet openen, waarna ze op een inlogpagina het wachtwoord kunnen invoeren (een ‘captive portal’).
Beschikt je router niet over zo’n functie en krijg je het evenmin met een firmware-upgrade opgelost, dan kun je nog een constructie met een tweede router overwegen, waarbij je router 2 dan via de wan-poort verbindt met de lan-poort van je hoofdrouter. Zorg er tevens voor dat beide routers in een verschillend netwerksegment opereren, bijvoorbeeld 192.168.0.x en 192.168.1.x. Het netwerk van je hoofdrouter is dan bedoeld voor je gasten. Hierop kun je bovendien alternatieve dns-servers activeren met automatische inhoudsfiltering, zoals die van OpenDNS (208.67.220.220 en 208.67.222.222). Zelf maak je gebruik van het netwerk van router 2.

Tip 10: Extern bereikbaar

komen steeds meer apparaten op de markt die je (draadloos) in je netwerk kunt opnemen en die je wellicht ook graag vanaf het internet wilt bereiken, zoals een ip-bewakingscamera. Dit apparaat zit net als je andere netwerkapparaten achter je router, wat maakt dat het apparaat een intern ip-adres heeft gekregen dat niet zomaar van buitenaf bereikbaar is. Er zit dan weinig anders op dan ‘port forwarding’ op je router in te stellen. Hiermee maak je duidelijk aan de router dat al het verkeer gericht aan het externe ip-adres van je router plus een specifiek poortnummer automatisch naar het interne ip-adres plus poortnummer van dat apparaat moeten worden doorgestuurd.
Stel, je toestel heeft als adres 192.168.0.100 en de service draait op poort 88. Open dan de webinterface van je router en zoek een rubriek als Port forwarding op. Creëer een regel waarbij je aangeeft dat alle aanvragen op poort 88 naar dat adres moeten worden doorgesluisd.

Tip 11: Firmware

Blijkt je router een bepaalde functie niet (goed) te ondersteunen, dan loont het de moeite na te gaan of je die functionaliteit kunt toevoegen door een firmware-update van je router. Controleer eerst op de site van de fabrikant welke aanpassingen je na zo’n update mag verwachten, maar zorg wel dat je het juiste modelnummer te pakken hebt.
Wil je zo’n update inderdaad uitvoeren, open dan de webinterface van je router en ga op zoek naar de juiste rubriek: iets als Firmware Update of Maintenance. Hier kun je dan het bijhorende firmware-bestand ophalen. Vaak lukt dat rechtstreeks, maar soms moet je het bestand eerst naar je pc downloaden en het van daaruit selecteren. Op deze manier kun je dan de update uitvoeren, een proces dat je onder geen voorwaarde mag onderbreken. Doe je dat toch, dan riskeer je een defecte router!
Als ook de nieuwste firmware niet de gezochte functionaliteit biedt, kunnen gevorderde gebruikers eventueel alternatieve routerfirmware overwegen. Vooropgesteld dat de router compatibel is met zo’n alternatief. Populaire firmware is die van OpenWRT en vooral ook DD-WRT. Uitvoeren doe je wel op eigen risico!

Tip 12: Connectieloos

Kun je plots niet meer op je draadloze netwerk met een van je computers, terwijl dat nog wel lukt wanneer je die via een netwerkkabel verbindt en je ook met je andere toestellen geen verbindingsproblemen ondervindt, dan kan het aan een corrupt netwerkprofiel liggen op je pc.
Open dan de Opdrachtprompt als administrator en voer het commando netsh wlan show profiles uit. Je krijgt een lijst met netwerkprofielen te zien. Voer de opdracht netsh wlan delete profile <profielnaam> uit, waarbij je <profielnaam> vervangt door de naam van het problematische profiel. Herstart je pc. Wellicht lukt het nu wel om een draadloze verbinding op te zetten.
Ook handig om weten: de opdracht netsh wlan show wlanreport geeft je een uitgebreid rapport over je wifi-configuratie. Je vindt dit html-rapport op C:\ProgramData\Microsoft\Windows\WlanReport\wlan-report.latest.html en je kunt het in je browser bekijken.

Tip 13: Mobiele hotspot

Bevind je je op een locatie waar je alleen maar over een bekabelde verbinding beschikt en wil je naast je laptop ook met je tablet het internet op? Dan kun je je laptop als een mobiele hotspot voor je tablet laten fungeren. In Windows 10 gaat dat het makkelijkste als volgt: ga naar Instellingen en kies Netwerk en internet / Mobiele hotspot. Zet de schakelaar op Aan, selecteer de (bekabelde) internetverbinding en druk op de knop Bewerken om zowel de Netwerknaam als het Netwerkwachtwoord in te stellen.
Zo’n mobiele hotspot kun je ook via een 3G- of 4G-verbinding opzetten, zowel met Android als iOS.

Tip 14: Veiligheid

Je wilt uiteraard een zo veilig mogelijke verbinding met je draadloze netwerk opzetten en je vraagt je af welke maatregelen zinvol zijn. Zonder meer de belangrijkste beveiliging blijft wifi-encryptie en voor thuisgebruikers betekent dat doorgaans wpa2-encryptie met een stevig wachtwoord. Het klopt dat er enkele maanden terug kwetsbaarheden in wpa2 zijn gevonden (de krack-aanval), maar wanneer je data versleuteld zijn via https of vpn (zie ook tip 15) kan de hacker niets aanvangen met je data.
Ga wel na of de recentste firmware van je router en/of accesspoints al in een oplossing voor krack voorziet.
Verder kun je eventueel een mac-filter activeren zodat alleen apparaten met een geautoriseerd mac-adres je netwerk op kunnen, maar een beetje hacker weet zo’n maatregel al snel te omzeilen. Ook het niet laten uitzenden van het ssid van je netwerk is een beveiligingsoptie die weinig meerwaarde biedt. Beide maatregelen bemoeilijken eigenlijk vooral het zelf toevoegen van een nieuw apparaat aan je netwerk.

Tip 15: Publieke hotspot

Het is erg verleidelijk om onderweg gebruik te maken van een publieke wifi-hotspot. Je moet wel beseffen dat in principe iedereen die van datzelfde netwerk gebruikmaakt met de juiste tools de data die je via je mobiele apparaat uitstuurt, kan onderscheppen. Alle gegevens die niet versleuteld zijn, waaronder ook wachtwoorden die als platte tekst verstuurd worden, kunnen dan in de verkeerde handen vallen. Het gebeurt zelfs dat een hacker zelf een mobiele hotspot opzet met een onschuldig ogende netwerknaam als ‘Schiphol Free’, precies met de bedoeling om zoveel mogelijk gebruikers in de val te lokken.
Wil je toch gebruik maken van een openbare hotspot, dan raden we je aan dat via een betrouwbare vpn-verbinding te doen, zodat je data automatisch versleuteld worden. Er zijn heel wat vpn-diensten beschikbaar, zoals CyberGhost (beschikbaar voor Windows, macOS, iOS en Android; circa USD 66 voor één jaar; gratis 7 dagen proefversie). Een aantal diensten biedt ook wel gratis accounts, maar die hebben vaak een beperkte snelheid en functionaliteit.

ACDP-100D01 laptop adapter voor Sony Vaio PCGA AC19V4 ACDP-100D01
BOSCH BAT612 voor Bosch BSH180 CAG180-01 CCS180 Li-ion 3000mAh 18V
19V 3.42A laptop adapter voor ASUS A52F X58L A53E N17908 V85
504965-001 laptop adapter voor HP Desktop Power Supply unit PSU 504965-001 PC8044 220W HP-D2201C0 New
ACDP-100D01 laptop adapter voor Sony Vaio PCGA AC19V4 ACDP-100D01
IPAD A1547 voor iPad 6 Air 2nd A1566 A1567 Li-ion 7340mAh 3.76V